Archives

Happdrætti SÍBS er hornsteinn framkvæmda á Reykjalundi. 720 milljónir dregnar út á árinu.
60 milljónir dregnar út í hverju mánuði
KAUPA MIÐA
Er happanúmerið þitt laust?
 

Vinningaskrá

Dregið var í 4. flokki happdrættis SÍBS. Hæsti vinningur 5 milljónir króna kom á miða 79181, 100.000 króna aukavinningar komu á miða 79180 og 79182. Tíu 500.000 króna vinningar komu á miða  3613, 12901, 18623, 23445, 27285, 30559, 50605, 52113, 71982 og 74697.  Sjá vinningaskrá í heild sinni.

Í hverjum mánuði eru dregnar út 60 milljónir eða samtals 720 milljónir á ári. Hæsti vinningur í hverjum mánuði er 5.000.000 krónur. 10 heppnir miðaeigendur fá 500.000 krónur. 2 miðaeigendur fá 100.000 króna aukavinninga. 250 miðaeigendur fá 50.000 krónur, 650 miðaeigendur fá 30.000 króna inneign í Hagkaup og 890 miðaeigendur fá 20.000 krónu.

Útdrættir 

 

Átt þú miða?

 

Tryggðu þér miða og þú styður lífsnauðsynlega endurhæfingu á Reykjalundi

Skoða nánar

Dráttardagar hjá Happdrætti SÍBS 2018

Máttarstólpar SÍBS

 

Eru þeir sem styðja lýðheilsuverkefni SÍBS með reglulegum framlögum 

Skoða nánar

Umboðsmenn

103 Reykjavík Happahúsið, Kringlunni 4 568-9780
108 Reykjavík SÍBS Aðalumboð, Síðumúla 6 560-4800
108 Reykjavík Tískuverlsunin Smart, Grímsbæ, Efstalandi 26 588-8050
200 Kópavogur Videomarkaðurinn, Hamraborg 20a 554-6777
230 Keflavík  Bergnet, Hafnargötu 36 421-5660
270 Mosfellsbær SÍBS deildin, Reykjalundi 585-2000
270 Mosfellsbær Mirella, Háholti 23 586-8050
300 Akranes Rammar og myndir, Skólabraut 27 431-1313
340 Stykkishólmur Bókaverslun Breiðafjarðar, Hafnargötu 1 438-1121
355 Ólafsvík Verslunin Hrund, Ólafsbraut 55 436-1165
370 Búðardalur Blómalindin, Vesturbraut 12A 434-1606
400 Ísafjörður Íslandspóstur, Hafnarstræti 9-11 456-5010
450 Patreksfjörður Íslandspóstur, Bjarkargötu 4 456-1100
524 Árneshreppur Sveindís Guðfinnsdóttir, Kjörvogi 451-4041
530 Hvammstangi Kaupfélag Vestur Húnvetninga, Strandgötu 1 455-2320
540 Blönduós Guðrún Kjartansdóttir, Hlíðarbraut 11 452-4484
550 Sauðárkrókur Anna S. Friðriksdóttir, Víðihlíð 12 453-5115
580 Siglufjörður Guðrún Ó. Pálsdóttir, Aðalgötu 14 467-1228
600 Akureyri Fjölumboð, Strandgata 25 461-2345
620 Dalvík  Kristján Ólafsson, Bjarkarbraut 11 863-0215
640 Húsavík Skóbúð Húsavíkur, Garðarsbraut 13 464-1337
700 Egilsstaðir Susan Ellendersen, Kaupvangi 3a 440-7504
701 Egilsstaðir Sólrún Hauksdóttir, Merki, Jökuldal 471-1084
730 Reyðarfjörður Ásmundur Ásmundsson, Austurvegi 20 474-1123
735 Eskifjörður Bókabúðin Eskja, Útkaupstaðarbraut 1 476-1160
740 Neskaupstaður Nesbær, Egilsbraut 5 477-1115
800 Selfoss Þorgerður Einarsdóttir, Hellubakki 6 487-1161
850 Hella Fannberg, Þrúðvangi 18 545-6215

 

Erla Gerður Sveinsdóttir, læknir í Heilsuborg og
settur yfirlæknir offitu- og næringarsviðs Reykjalundar

 

Góð heilsa er okkur mikilvæg og hún byggir
á mörgum samverkandi þáttum. Góð næring,
regluleg hreyfing, hæfilegur svefn og andlegt
jafnvægi skapar þann grunn sem þarf til að
halda góðri heilsu, fyrirbyggja sjúkdóma
og auðvelda okkur að njóta lífsins. Einn af
þessum stóru þáttum góðrar heilsu, næringin,
er til umfjöllunar í þessu blaði. Umfjöllun um
næringu og mataræði í fjölmiðlum er mikil
og sjónarhornin eru mörg. Maturinn gegnir
margskonar hlutverki í okkar daglega lífi
umfram það að veita okkur sem lífverum
hentuga næringu. Við höldum veislur, notum
mat til að gleðjast og fagna og svo eigum við
það til að hugga okkur með mat þegar lífið er
öfugsnúið. Oft er erfitt að átta sig á því hvað
er heilsusamlegt og hvað ekki, en öll tökum við
ákvörðun sem varðar mat oft á degi hverjum.
Mataræði Íslendinga skánar
Nýlega kom út skýrsla sem unnin var á vegum
embættis landlæknis og samstarfsaðila um
mataræði Íslendinga. Þar kemur fram að
mataræði okkar þokast nær ráðleggingum um
heilsusamlegt mataræði miðað við niðurstöður
sambærilegrar könnunar sem gerð var árið
2002. Þar er að finna ýmsar góðar fréttir svo
sem að neysla þjóðarinnar á harðri fitu og
viðbættum sykri hefur minnkað, meira er borðað
af grænmeti, ávöxtum og grófu brauði og fleiri
taka lýsi. Markmiðum um takmörkun á neyslu
á transfitusýrum hefur verið náð og neysla á
snakki og poppi er minni en áður. Þrátt fyrir
þessar góðu fréttir eigum við samt langt í land
með það markmið að þorri þjóðarinnar fylgi
ráðleggingum um neyslu á grænmeti, grófum 

brauðum og D-vítamíni. Þó neysla á grófu
brauði og hafragraut hafi tvöfaldast frá síðustu
könnun og neysla á kexi og kökum hafi minnkað
erum við samt að borða um það bil tvöfalt meira
af kexi og kökum en grófu brauði (1).
Fleiri góðar fréttir tengdar heilsu landsmanna
berast. Dánartíðni vegna kransæðasjúkdóma
lækkaði á tímabilinu 1981 til 2006 um 80%
meðal karla og kvenna á aldrinum 25-75 ára.
Þessar góðu fregnir eru raktar til lækkunar
áhættuþátta, sem eru lækkun á blóðfitu, minni
reykingar, lækkun á blóðþrýstingi og aukin
hreyfing í frítíma að þremur fjórðu hlutum og
betri meðferðar að einum fjórða. Á móti kemur
aukning annarra áhættuþátta sem eru aukið
algengi sykursýki og offitu sem jók dánartíðni
kransæðasjúkdóma um 9% samkvæmt nýlegri
grein Hjartaverndar (2).
Við erum samt alltof feit
Offita hefur verið mikið til umræðu að undanförnu enda hefur offita áhrif á flest líffærakerfi
líkamans og mikil áhrif á lífsgæði. Hún eykur
líkur á sjúkdómum eins og hjartasjúkdómum,
sykursýki og krabbameinum og er þannig
fimmti stærsti áhættuþáttur dauða, samkvæmt Alþjóða heilbrigðismálastofnuninni (3).
Áðurnefnd könnun Landlæknisembættisins
sýndi að tæplega 60% fullorðinna einstaklinga eru of þungir eða of feitir sem er verulegt
áhyggjuefni (1). Það er því gleðiefni að rannsókn
sem gerð var á vegum Landlæknisembættisins
og Heilsugæslu höfuðborgarsvæðisins sýndi
að heldur hefur dregið úr tíðni ofþyngdar og
offitu hjá börnum sem mæld eru í grunnskólum 

á höfuðborgarsvæðinu (4) en betur má ef
duga skal. Íslenskir unglingar standa ekki
sérlega vel hvað heilsu varðar samkvæmt nýrri
rannsókn sem gerð var á holdafari, hreyfingu
og efnaskiptasniði meðal 18 ára framhaldsskólanema. Hún sýndi meðal annars að hlutfall
þeirra sem voru of þungir/of feitir var 23% og
hún sýndi einnig þá athyglisverðu niðurstöðu að
51% þeirra var með of hátt hlutfall líkamsfitu (5).
Mikið hefur verið lagt upp úr útliti í sambandi
við holdafar og því grennri því betra. Það er
þó ekki samasemmerki við hollustu. Samsetning líkamans og dreifing líkamsfitu skiptir
ekki síður máli en líkamsþyngdin. Að vera
í góðu formi, hreyfa sig reglulega og fá þá
næringu sem líkaminn þarfnast skiptir meira
máli en þyngdin sjálf. Þannig getur fólk sem
er í kjörþyngd verið með of hátt hlutfall fitu
af líkamsþyngd og því verið í aukinni heilsufarslegri áhættu. Einstaklingar sem eru yfir
kjörþyngd geta hinsvegar verið í góðu formi
og verið með heilbrigðari líkama og því í minni
heilsufarsáhættu. Horfum á heildarmyndina,
leggjum áherslu á heilbrigðan lífsstíl í stað
þess að einblína á þyngdina. Höfum hugfast að
forvarnir eru ávallt auðveldari leið en meðferð
við hverskonar heilsuvanda, það er aldrei of
seint að bæta lífshættina.
Óhollustumet Íslendinga
Á undanförnum árum hef ég fylgst með umræðu
um næringu í þjóðfélaginu í tengslum við starf
mitt við meðferð offitu og sem áhugamaður um
bætta heilsu þjóðarinnar. Umræðan hefur oft á
tíðum verið villandi og upplýsingar misvísandi.

Þetta getur gert það að verkum að margir gefast
hreinlega upp við að reyna að átta sig á því hvað
skynsamlegt er að gera.
Sykurneysla okkar hefur verið mikið til umræðu
og svo sem ekki að ástæðulausu. Þjóðin á
þar vafasöm met miðað við höfðatölu. Fjallað
hefur verið um gosdrykkjaneyslu, nammibarina,
skyndibitavæðinguna og alla óhollustuna sem
við setjum ofan í okkur sem er ekki af hinu
góða. En við erum líka fljót í öfgar á hinum
vængnum og fyrst mikill sykur er ekki góður
fyrir okkur þá hlýtur hann að vera eitur. Áherslan
í mataræði hefur mikið til snúist um hverju við
ættum að sleppa úr fæðinu og hvað við eigum
ekki að borða. Hver kannast ekki við að byrja
í enn einu átakinu og byrja á því að sleppa
brauðinu, fara í nammibindindi, taka út þetta og
hitt. Vissulega þarf hver einstaklingur að skoða
sína stöðu og líðan. Við erum ekki öll eins.
Sumir einstaklingar þola ákveðnar fæðutegundir
illa og mikilvægt er að hlusta á líkamann. Fyrir
flest okkar er þó hentugt að fylgja þeirri hugsun
að það er „ekkert bannað“, setjum þetta góða
inn fyrst og látum ósiðina í mataræði fjara út. Ef
við myndum fylgja sjálf þeirri uppeldisreglu sem
við setjum börnunum okkar: „borðum þetta holla
fyrst“ – gerðist það sjálfkrafa að við fengjum
næringuna sem við þurfum og borðuðum síður
næringarsnauðar hitaeiningar, sem síðan vilja
sitja sem fastast á okkur það sem eftir er. Ef
við síðan borðum hollan mat reglulega fylgir
ýmislegt með í kaupbæti, til dæmis verður
meltingin betri og við verðum orkumeiri, að ekki
sé talað um langtímaáhrifin sem eru minni hætta
á ýmsum sjúkdómum. Skoðum hvað við erum
að setja inn í staðinn fyrir að leggja áherslu á 

það sem á að taka út. Skoðum hvort við erum
að fá góða næringu og hvort við erum að fá
næringu reglulega yfir daginn. Skoðum hvort
við erum að fá öll efnin sem líkaminn þarfnast til
að vera í jafnvægi, sem er undirstaða fyrir góða
heilsu og ekki síður til að halda henni.
Hjá ákveðnum hluta einstaklinga er lögð
ofuráhersla á hitaeiningar en minni áhersla
á næringu og mikilvægi hennar. Hjá þeim
er orka inn og orka út það sem skiptir máli.
Einstaklingar sem lengi hafa glímt við offitu eru
sérfræðingar í talningu hitaeininga eftir reynslu
ótal megrunarkúra sem settir hafa verið fram
með þær áherslur. Það er auðvitað mikilvægt
fyrir okkur að vera meðvituð um hvaða magn
hitaeininga er við hæfi á hverjum tíma til að
geta stýrt inntöku þeirra á skynsamlegan hátt
í samræmi við orkunotkun. Rannsókn Fjólu
Guðmundsdóttur á áhrifum næringarinnihalds
í mismunandi skyndibitum, sem hún segir frá í
þessu blaði, sýnir okkur hins vegar skýrt hversu
miklu máli skiptir hvaðan hitaeiningarnar koma.
Í blaðinu er líka finna athyglisverðar greinar um
prótein, sykur og fitu en misvísandi ráðleggingar
um orkuefnin hafa ruglað marga í rýminu.
Við heyrum líka oft umræðu þeirra sem leggja
ofuráherslu á að hámarka næringu úr hverri
einingu fæðunnar. Hver munnbiti þarf að
innihalda eins mikla næringu og kostur er;
lífrænt, hráfæði eða ofurfæði. Það er í sjálfu
sér besta mál að neyta slíkrar fæðu og ekki
vil ég draga úr þeim sem það gera. Hætta er
hinsvegar á að þessi mikla áhersla brengli sýn
almennings, sem týnir sér dálítið í öllum þeim
misvísandi upplýsingum sem koma fram og
litast stundum of mikið af markaðssetningu, og
dragi þá ályktun að ekki sé hægt að fá góða
næringu nema neyta þessara fæðutegunda.
Þetta á hugsanlega hlut að máli í þeirri sterku
trú margra að hollur matur sé dýrari en sá óholli
þrátt fyrir að kannanir bendi til annars.
Villandi markaðssetning fæðubótarefna
Svo er það umræðan um fæðubótarefnin og
allt duftið sem okkur er bráðnauðsynlegt. Sjálf
svaraði ég fyrir forvitnissakir spurningalista
um fæðuvenjur mínar hjá sölumanni slíkra
vara og fékk þá ráðgjöf í kjölfarið að það
væri nauðsynlegt fyrir mig að byrja daginn á
próteinhristingi. Hafragrautur með léttmjólk
gaf núll stig fyrir morgunmat samkvæmt þeirra
flokkunarkerfi. Einnig var mér ráðlagt að kaupa
hylki af omega fitusýrum hjá þeim enda lýsið
sem ég hafði tekið ekki til á listanum og þar
var aftur núll stig. Ég verð að viðurkenna að ég 

fékk aðeins betri skilning á því hvernig hægt
er að villa um fyrir fólki sem er lítið meðvitað
um næringu enda stóð þetta þarna „svart
á hvítu“. Ekki má gleyma því að það er líka
bráðnauðsynlegt að kaupa allskyns efni til
að hreinsa líkamann. Í því sambandi langar
mig að velta upp þeirri spurningu hvort ekki
væri skynsamlegra að draga úr magni aukefna
og verksmiðjuframleiddri matvöru sem sett
er inn í líkamann fyrst og leyfa þeim öflugu
hreinsikerfum sem líkaminn býr yfir að annast
eðlilega hreinsun sem þau eru fullfær um?
Lífsskoðanir okkar, aðstæður í lífinu, menningarumhverfi, uppeldi og smekkur er hluti af þeim
þáttum sem hafa áhrif á fæðuval okkar og
lífsstíl. Það er margt sem við vitum ekki enn um
tengsl mataræðis og heilsu og vísindin hafa ekki
fundið svör við öllum okkar spurningum. Okkur
ber þó að styðjast við það sem best er vitað á
hverjum tíma. Það eru til margar leiðir til betri
heilsu. Flestar þeirra bera okkur þó að sama
brunni hvað varðar mataræði. Borðum mat.
Borðum fjölbreytta fæðu, sem næst uppruna
sínum og notum hátt hlutfall úr plönturíkinu.
Fáum þau næringarefni sem líkaminn þarfnast,
verum meðvituð um hæfilegt magn og dreifum
því jafnt yfir daginn þannig að líkaminn starfi á
sem eðlilegastan hátt. Höfum opinn huga fyrir
nýjungum en forðumst bábiljur og sölumennsku.
Mikilvægt er að einstaklingar geti tekið upplýsta
ákvörðun um val sitt á fæðu til að uppfylla
næringarþörf sína með skynsamlegum hætti,
halda góðri heilsu og njóta lífsins.

Heimildir:
1. Hólmfríður Þorgeirsdóttir, Hrund Valgeirsdóttir,
Ingibjörg Gunnarsdóttir, Elva Gísladóttir, Bryndís Elva
Gunnarsdóttir, Inga Þórsdóttir, Jónína Stefánsdóttir
og Laufey Steingrímsdóttir. (2012). Hvað borða
Íslendingar? Könnun á mataræði Íslendinga 2010-2011.
Reykjavík: Embætti landlæknis, Matvælastofnun og
Rannsóknarstofa í næringarfræði við Háskóla Íslands og
Landspítala-háskólasjúkrahús.
2. Thor Aspelund, Vilmundur Guðnason, Bergrún Tinna
Magnúsdóttir, Karl Andersen, Gunnar Sigurðsson,
Bolli Þórsson, Laufey Steingrímsdóttir, Julia Critchley,
Kathleen Bennett, Martin O‘Flaherty og Simon Capewell.
(2010). Analysing the Large Decline in Coronary Heart
Disease Mortality in Icelandic Population Aged 25-74
between the Years 1981 and 2006. PLoS ONE 5(11):
e13957. doi:10.1371/journal.pone.0013957
3. World Health Organization (2011): Obesity and
owerweight. http://who.int/mediacentre/factsheets/fs311
4. Stefán Hrafn Jónsson, Margrét Héðinsdóttir, Ragnheiður
Ósk Erlendsdóttir og Jón Óskar Guðlaugsson. (2011).
Börn á höfuðborgarsvæðinu léttari nú en áður:
Niðurstöður úr Ískrá á þyngdarmælingum barna frá
2003/4-2009/10. Reykjavík: Landlæknisembættið og
Heilsugæsla höfuðborgarsvæðisins.
5. Sigurbjörn Árni Arngrímsson, Erlingur Birgir Richardsson,
Kári Jónsson, Anna Sigríður Ólafsdóttir. (2012). Holdafar,
úthald, hreyfing og efnaskiptasnið meðal 18 ára íslenskra
framhaldsskólanema. Læknablaðið 2012/98 277-282.

Árið 1953 birtu Morris og félagar tímamótagrein í hinu virta tímariti The Lancet sem sýndi að miðaverðir, sem hlupu upp og niður stigana í tveggja hæða vögnum Lundúnaborgar, fengu síður kransæðasjúkdóma en bílstjórarnir sem sátu allan daginn. Síðan hefur staða þekkingar á fjölþættu gildi hreyfingar sem forvarnar- og meðferðarforms sífellt verið að eflast. Þrátt fyrir það benda kannanir til að stór hluti Íslendinga á öllum aldri hreyfi sig ekki nóg (Hólmfríður Þorgeirsdóttir ofl., 2011; Currie ofl., 2012). Af hverju? Er mikilvægi reglulegra hreyfingar og áhætta kyrrsetulífernis almennt vanmetið eða hvetja aðstæður og umhverfi ekki nóg til hreyfingar? Rannsóknir sýna að bæði skiptir máli, þ.e. annars vegar þættir sem snúa að einstaklingum sjálfum og einnig þeirra nánasta umhverfi (Bauman o.fl., 2012). Smitsjúkdómar ekki lengur helsta ógnin Ekki þarf að hafa mörg orð um þær miklu breytingar sem hafa orðið á þróuðum samfélögum líkt og því íslenska á síðustu árum og áratugum. Samkvæmt WHO (2012) valda nú langvinnir og ósmitnæmir sjúkdómar1 mestri sjúkdómabyrði (77%) og flestum dauðsföllum (88%) í Evrópu í stað vannæringar og farsótta fyrr á tímum. Og stærstur hluti þeirrar sjúkdómabyrgði og ótímabærra dauðsfalla sem má fyrirbyggja í Evrópu kemur til vegna hjarta- og æðasjúkdóma, krabbameina, langvinnrar lungnateppu og sykursýki og vegna sameiginlegra áhættuþátta þessara sjúkdóma, þ.e. tóbaksneyslu, skaðlegrar neyslu áfengis, kyrrsetu og óholls mataræðis auk offitu. 

Flest ótímabær dauðsföll tengjast lífsstíl Ef við lítum okkur nær og skoðum stöðuna á Íslandi eru, samkvæmt nýlegri samantekt IHME (2012), flest ótímabær dauðsföll2 vegna kransæðasjúkdóma, lungnakrabbameins, heilablóðfalla og sjálfsskaða. Flest lífár með skerta getu3 eru hins vegar áætluð vegna verkja í mjóbaki, alvarlegs þunglyndis, verkja í hálsi og annarra stoðkerfisvandamála. Þá er áætlað að flest glötuð góð æviár4 , þar sem tillit er tekið til lífára við skerta getu auk ótímabærra dauðsfalla, séu vegna verkja í mjóbaki, kransæðasjúkdóma, alvarlegs þunglyndis og falla. Þessar niðurstöður samræmast t.d. ágætlega niðurstöðum rannsóknar Stefáns Thorlaciusar og Sigurðar B. Stefánssonar (2010) þar sem kemur m.a. fram að langalgengustu orsakir örorku 16-66 ára fólks á Íslandi eru geðraskanir (33,1% hjá kvk og 41,5% hjá kk) og stoðkerfisraskanir (35,7% hjá kvk og 17,2% hjá kk). Hreyfing, heilsa og sjúkdómabyrði Með helstu heilsufarsógnir Íslendinga í huga má sjá að rannsóknir í gegnum tíðina staðfesta að hreyfing er einn af lykiláhrifaþáttum heilbrigðis, samanber töflu 1 (Lee ofl., 2012). Til viðbótar við þau atriði sem koma fram í töflunni má einnig nefna að hreyfing spornar gegn streitu og bætir svefn (USDHHS, 2008). Hreyfing er því ekki aðeins mikilvæg til að fyrirbyggja ótímabæran dauða og skert lífsgæði vegna fjölmargra sjúkdóma heldur stuðlar hún ekki síst að því að fólk sé almennt betur í stakk búið til að takast á við áskoranir daglegs lífs. 

En hvað á kyrrseta stóran þátt í sjúkdómabyrði langvinnra sjúkdóma? Lee o.fl. (2012) áætla að kyrrseta orsaki á heimsvísu um 6% kransæðasjúkdóma, um 7% sykursýki af tegund 2, um 10% brjóstakrabbameina, um 10% ristilkrabbameina og um 9% ótímabærra dauðsfalla almennt. Vísindamennirnir benda einnig á að kyrrseta hafi svipuð áhrif á lífslíkur og reykingar og offita. Auk beinna áhrifa hreyfingar á heilsu hefur t.d. virkur ferðamáti, líkt og ganga og hjólreiðar, einnig jákvæð áhrif umhverfið (m.a. mengun og hávaða) sem hefur aftur góð áhrif á heilsu allra íbúa og hag samfélaga almennt (Woodcock o.fl., 2009). Hreyfing og lífslíkur Kyrrseta er fjórða algengasta dánarorsökin á heimsvísu (WHO, 2010). Ef nánar er litið á tölulegar upplýsingar gerðu t.d. Moore o.fl. (2012) nýlega umfangsmikla rannsókn á því hversu mörg lífár gætu unnist hjá 40 ára og eldri eftir því hversu mikil hreyfing var stunduð í frítíma. Í töflu 2 eru tekin dæmi um áhugaverðar niðurstöður úr rannsókninni en nánari upplýsingar um efnivið, aðferðir, vikmörk o.fl. má sjá í umræddri grein. Ef litið er á hópinn almennt eru t.d. 40 ára og eldri sem hreyfa sig minna en hreyfiráðleggingar segja til um, en þó eitthvað, í um 20-25% minni (sjá áhættuhlutfall) hættu á að deyja en þeir sem hreyfa sig ekkert. Fyrrnefndi hópurinn er einnig líklegur til að lifa allt að 2,5 árum lengur (sjá áunnin lífár). Að sama skapi eru þeir sem stunda lágmarkshreyfingu miðað við ráðleggingar í rúmlega 30% minni hættu á að deyja og eru líklegri til að lifa um 3,4 árum lengur en þeir sem hreyfa sig ekkert. Þeir sem eru hættir að reykja geta minnkað hættuna á dauða um tæp 40% og aukið lífslíkur um rúm 4 ár með því að hreyfa sig í samræmi við lágmarksráðleggingar borið saman við þá sem eru hættir að reykja en hreyfa sig ekkert. Reykingamenn sem hreyfa sig a.m.k. í samræmi við lágmarksráðleggingar geta minnkað hættuna á dauða um 25% og bætt um 2,6 árum við lífið samanborið við aðra reykingamenn sem hreyfa sig ekkert. Heilt yfir má sjá að jafnvel lítil hreyfing hefur töluverð, jákvæð áhrif 

Hér getur þú skráð þig inn á innri vef SÍBS

SÍBS betri heilsa er lífsstílsmeðferð byggir á hinu bandaríska National Diabetes Prevention Program (NDPP) sem stýrt er af Smitsjúkdóma- og forvarnarstofnun Bandaríkjanna (CDC). Námsefni og kennsluleiðbeiningar hefur verið þýtt og aðlagað að ráðleggingum Landlæknis um mataræði og hreyfingu. Við aðlögun á námsefni var horft til annarra langvinnra kvilla s.s. hjarta- og æðasjúkdómum auk þess sem þjálfunin hefur jákvæð áhrif á kvíða- og þunglyndi. 

Þróun SÍBS betri heilsu var styrkt af Lýðheilsusjóði og unnin í samstarfi við SidekickHealth, Heilsuborg og Ferðafélag Íslands.  SidekickHealth hefur þróað leikjavæddan hugbúnað fyrir snjallsíma sem styður og heldur utan um þjálfunina. Ferðarfélagið nýtti drög að námsefni í “Aftur af stað” vorið 2017 og haustið 2017 fór Heilsuborg af stað í með “Heilsulausnir” þjálfun sem byggir á CDC þjálfuninni í samstarfi við SidekickHealth og Reykjavíkurborg. 

Allir geta nýtt sér það efni sem hér birtist í eigin þágu en mælt er með því að taka þátt í hópþjálfun til að ná sem bestum árangri. Þeir sem vilja skipuleggja hópþjálfun byggða á CDC lífsstílsmeðferðinni þurfa að hafa lokið þjálfaraþjálfun. 

Þjálfaraþjálfun: Í maí lauk fyrsti hópurinn þjálfaraþjálfun frá Skinny Gene Project sem er vottaður þjálfunaraðili frá CDC, í þeim hópi voru þjálfarar frá Heilsuborg, SidekickHealth, SÍBS, Ferðafélagi Íslands, Virk og gönguhópnum Vesen og vergangi.

Sjá næstu námskeið í leiðbeinendaþjálfun hér.   

Þeir sem bjóða upp á þjálfun geta lagað hana að sínum áherslusviðum og boðið hana í annari tímaröð en sett er fram hér, mikilvægt er þó að fara í gegnum alla þá þætti og markmið sem hér koma fram. 

Lífsstílsþjálfunin er hópþjálfun sem byggir á vikri þátttöku samhliða fræðslu. Lífsstílsþjálfun nær yfir 12 mánuði, grunnþjálfunin er 16 skipti í hópþjálfun og erftirfylgni er 8 skipti. Gert er ráð fyrir vikulegri þjálfun til að byrja með og á 2ja-4ja vikna fresti í kjölfarið. 

Gert er ráð fyrir að hver tími í hópþjálfun sé 1 klukkustund eða 1,5 kennslustund. Mælt er með að þátttakendur vigti sig vikulega og boðið sé upp á almenna heilsufarsmælingu í upphafi, um miðvik og við lok átaks þar sem blóðþrýstingur er mældur svo og blóðfitu, blóðsykur og súrefnismettun. 

Verið er vinna á aðlögun CDC eftirfylgniþjálfunarinnar sem verður gefin út í ársbyrjun 2018.

Eftirfarandi eru glærur og kennsluleiðbeiningar fyrir fyrstu 16 skiptin í hópþjálfun:  

 Nr.    Markmið og stutt lýsing   Þjálfarar 

 Glærur 

 01

 Kynning á markmiðum og tilhögun þjálfunar, hópefli auk þess sem farið er yfir væntingar og ábyrgð á framvindu og árangri. 

   
 02

 Að koma sér af stað, að þekkja áhrif hreyfingar á heilsu, leiðir til að auka hreyfingu og setja sér markmið.

   
 03

 Mikilvægi þess að fylgjast með hreyfingu, farið yfir ólíkar leiðir til að skrá og halda utan um hreyfingu. 

   
 04

  Hollt mataræði, farið yfir ráðleggingar um mataræði, fæðuflokka og hvernig má setja saman holla máltíð. 

   
 05

  Mikilvægi þess að skrá og fylgjast með mataræði, hvar má finna upplýsingar um næringarinnihald og setja sér markmið.  

   
 06

Hvernig má auka og stunda fjölbreytt hreyfingu (þol- og styrktarþjálfun), unnin áætlun um hreyfingu. 

   
 07

Auka brennslu og góð meltingu, hvernig lesum við á merkingar, erum við að borða hollustu?

   
 08

Innkaup og eldamennska, hvernig má lesa merkingar, er hægt að kaupa ódýra hollustu og hvaða eldunaraðferðir eru bestar?

   
 09

Takast á við og draga úr streitu, leiðir til að vinna með streitu, mikilvægi svefns og tengsl streitu við langvinna sjúkdóma.

   
 10

Finna tíma fyrir hreyfingu, hvaða hindrunum mætum við og hvernig komum við hreyfingu inn í daglegt líf? 

   
 11

Hvað skal varast? Farið yfir árangur, áskoranir og hindranir. Innkaup og óhollusta, kyrrseta og óhollusta. 

   
 12

Heilbrigt hjarta, farið fyrir áhættuþætti hjarta- og æðasjúkdóma.  Mataræði hjartans og mikilvægi hreyfingar. 

   
 13

Að vinna með hugsanir sínar. Að skipta út letjandi hugsunum. Að sýna sér mildi, æfingar í slökun og hugleiðslu. 

   
 14

Hvar get ég fengið stuðning? Farið yfir stuðningsumhverfi þátttakenda, stuðningur fagfólks. 

   
 15

Að standast freistingar á mannamótum, hvernig gengið hefur að standast freistingar, leiðir til að takast á við þær. 

   
 16

Litið í baksýnisspegilinn. Hvernig stuðla megi að varanlegri lífsstílsbreytingu og rætt um næstu skref og eftirfylgni.